Geçen yazımızda büyük operatörlerin çok da dönüp bakmadığı Anadolu kasabalarından, organize sanayi bölgelerinden ve kırsaldan bahsetmiştik. Hani şu “burada müşteri az” denilen yerlere internet götürmek için mücadele eden yerel internet servis sağlayıcılarından…
Aslında onlar sadece internet satmıyorlar. Memleketlerinin dijital kalkınmasına omuz veriyorlar.
Bugün ise konuyu biraz daha ileri taşıyalım.
Çünkü artık internet dediğimiz şey sadece sosyal medya, video izlemek veya mesajlaşmak değil. İnternet artık üretim demek, ticaret demek, güvenlik demek. Daha da önemlisi; internet artık veri demek.
Yani sizin fabrikanızın üretim planı, müşteri bilgileriniz, muhasebe kayıtlarınız, projeleriniz, tasarımlarınız ve yılların emeği demek.
Peki hiç düşündünüz mü?
Bu bilgiler nerede duruyor?
Bizim Verimiz Neden Başka Ülkelerde Dursun?
Eskiden ülkeler sınırlarını askerleriyle korurdu. Bugün hâlâ öyle. Ama artık görünmeyen bir sınırımız daha var:
Dijital sınırlar.
İzmir’deki bir fabrikanın üretim verisi, Denizli’deki bir tekstil firmasının tasarım dosyaları, Manisa’daki bir işletmenin müşteri kayıtları saniyeler içinde dünyanın başka bir noktasına taşınabiliyor.
Teknoloji buna izin veriyor.
Ama asıl soru şu:
Mecbur muyuz?
Kendi şehirlerimizde veri merkezleri kurabiliyorken, kendi mühendislerimiz bu sistemleri yönetebiliyorken neden verilerimizin tamamını başka ülkelerde tutalım?
Son yıllarda sıkça duyduğumuz “veri egemenliği” kavramı tam da bunu anlatıyor.
Bu ülkenin ürettiği bilgi mümkün olduğunca bu ülkenin sınırları içinde korunmalı, yönetilmeli ve geliştirilmelidir.
Çünkü veri artık yeni çağın petrolü değil.
Veri, yeni çağın egemenlik alanıdır.
“Lütfen Bekleyin…” mi, Yoksa “Geliyorum Abi” mi?
Bir fabrikanın internetinin kesildiğini düşünün.
Üretim durmuş.
Sevkiyat bekliyor.
Sistemler çalışmıyor.
Dakikalar geçtikçe zarar büyüyor.
O anda karşınıza çıkan ilk ses:
“Lütfen bekleyiniz, müşteri temsilcisine bağlanıyorsunuz…”
Sonra kayıt açılıyor.
Sonra inceleme başlıyor.
Sonra süreç ilerliyor.
Belki saatler geçiyor.
Bir de diğer senaryoyu düşünün.
Aynı şehirde bulunan yerel internet servis sağlayıcısını arıyorsunuz.
Karşınıza sistemi kuran mühendis çıkıyor.
Durumu anlatıyorsunuz.
“Tamam abi, geliyorum.”
İşte yerel teknoloji ekosisteminin değeri burada ortaya çıkıyor.
Çünkü yerel servis sağlayıcı yalnızca hizmet verdiği müşteriyi değil, bölgenin altyapısını, işletmelerini ve ihtiyaçlarını da biliyor.
Standart çözümler yerine işletmeye özel çözümler sunabiliyor.
Sorunu uzaktan tahmin etmiyor.
Sorunun yaşandığı sahayı biliyor.
Bazen teknoloji ile güven arasındaki fark tam da budur.
Siber Vatan Bir Lüks Değil, Stratejik Bir Zorunluluktur
Bugün savunma sanayiinde yerlilikten bahsediyoruz.
Enerjide bağımsızlıktan bahsediyoruz.
Tarımda kendi kendine yetebilmekten bahsediyoruz.
Peki dijital dünyada neden aynı hassasiyeti göstermeyelim?
Veri merkezleri, yerel internet servis sağlayıcıları, siber güvenlik firmaları ve yazılım geliştiriciler artık sadece ticari işletmeler değildir.
Onlar dijital ekonominin altyapısını oluşturan stratejik unsurlardır.
Nasıl ki sınır karakolları ülkenin güvenliği için önemliyse, veri merkezleri de dijital dünyanın sınır karakollarıdır.
Nasıl ki asker sınırı koruyorsa, siber güvenlik uzmanı da dijital sınırı korur.
Nasıl ki yollar ve köprüler ekonomiyi ayakta tutuyorsa, internet altyapıları da dijital ekonomiyi ayakta tutar.
Bu nedenle Anadolu’nun dört bir yanında mücadele eden yerel teknoloji firmalarına sadece ticari gözle bakmamak gerekir.
Onlar aynı zamanda Türkiye’nin dijital dönüşümüne katkı sağlayan görünmez kahramanlardır.
Önlerindeki gereksiz bürokratik engellerin kaldırılması, yatırımlarının desteklenmesi ve büyümelerinin teşvik edilmesi yalnızca ekonomik değil, stratejik bir yatırımdır.
Çünkü dijital bağımsızlık sadece internet satmakla kazanılmaz.
Dijital bağımsızlık; verisini koruyan, altyapısını yöneten, teknolojisini geliştiren ve yetişmiş insan kaynağına sahip olan ülkelerin elde edebileceği bir güçtür.
Toprağın sınırı olduğu gibi, internetin de sınırı vardır.
Ve o sınır artık kabloların geçtiği yerde değil, verinin korunduğu yerde başlamaktadır.
